ประวัติความเป็นมา
พระธาตุยาคู เดิมเรียกว่า "พระธาตุใหญ่" เป็นพระสถูปสมัยทวารดี ราวพุทธศตวรรษที่ 13-15 เจดีย์ได้เก่าทรุดโทรมปรักหักพังไปตามกาลเวลาเพราะขาดการทะนุบำรุง ต่อมาในสมัยกรุงศรีอยุธยาได้สร้างเจดีย์ทรงแปดเหลี่ยม ก่ออิฐถือปูนซ้อนทับฐานเดิม และในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ได้มีการสร้างต่อเติมส่วนยอดให้สูงขึ้นอีก จนกระทั่งถึง พ.ศ. 2510-2522 กรมศิลปากรได้ทำการขุดแต่งและบูรณะเจดีย์องค์นี้ รวมทั้งได้จดทะเบียนเป็นโบราณสถาน
ข้อมูลทั่วไป
พระธาตุยาคู ตั้งอยู่ที่กลางทุ่งนา ทางทิศเหนือของบ้านเสนา อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์ ห่างจากกาฬสินธุ์ประมาณ 19 กิโลเมตร
เป็นเจดีย์ขนาดใหญ่ที่สุดในเมืองฟ้าแดดสงยาง (เมืองโบราณ สมัยขอม ปัจจุบันเหลือแต่ซากอิฐปูนดิน) ซึ่งชาวบ้านเชื่อกันว่าเป็นพระธาตุที่บรรจุอัฐิของพระเถระผู้ใหญ่ที่ชาวเมืองเคารพนับถือ จึงเรียกกันว่า พระธาตุยาคู ("ญาคู" ภาษาอีสาน หมายถึง พระสงฆ์ ผู้ใหญ่ในวัด) และเนื่องด้วยเป็นสถานที่แห่งเดียวในเมืองฟ้าแดดที่ไม่ถูกทำลายโดยเมืองเชียงโสมซึ่งเป็นฝ่ายชนะสงคราม จึงนับเป็นโบรารณสถานที่ยังคงสภาพค่อนข้างสมบูรณ์
มีหลักฐานว่าแต่ละส่วนของพระธาตุถูกสร้างขึ้นใน 3 สมัย โดยส่วนฐานรูปสี่เหลี่ยมย่อมุมสร้างในสมัยทวารวดี ถัดขึ้นมาเป็นส่วนฐานทรงแปดเหลี่ยมสร้างในสมัยอยุธยา ส่วนองค์ระฆังและส่วนยอดสร้างต่อเติมในสมัยรัตนโกสินทร์ รอบๆ องค์พระธาตุพบใบเสมาแกะสลักภาพนูนต่ำเรื่องพุทธประวัติ
ในเดือนพฤษภาคมของทุกปี ชาวบ้านจะจัดให้มีงานประเพณีบุญบั้งไฟเพื่อเป็นการขอฝนและนำความร่มเย็นมาสู่หมู่บ้าน

จุดเด่นหรือสิ่งที่น่าสนใจ
เป็นพระธาตุเจดีย์ขนาดใหญ่ที่สุดในบริเวณเมืองฟ้าแดดสงยาง ก่อด้วยอิฐดิน ฐานเป็นรูป 8 เหลี่ยมย่อมุมไม้สิบสอง ขนาดกว้าง 10 เมตร ยาว 10 เมตร สร้างซ้อนกันในลักษณะเป็นจตุรมุข มีบันไดทางขึ้น 4 ทิศ ความสูงวัดจากฐานถึงยอด 8 เมตร
กิจกรรมสำหรับนักท่องเที่ยว
สักการะพระธาตุยาคู
อานิสงส์ที่ได้รับ
ร่มเย็นเป็นสุข สักการะพระธาตุโบราณ เบิกบานร่มเย็น อัศจรรย์บูชาพระธาตุโบราณ ชีวิตเบิกบาน สมบูรณ์พูนสุข
เทศกาล-งานประจำปี
เทศกาลบูชาพระธาตุประจำปี มีงานประเพณีบุญบั้งไฟ ระหว่างเดือนเมษายนถึงเดือนพฤษภาคม เพื่อขอฝนและความสงบร่มเย็นแก่หมู่บ้าน
เวลาทำการ
เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 8.00 - 16.30 น.
ติดต่อขอข้อมูลเพิ่มเติม
สำนักงานจังหวัดกาฬสินธุ์
โทรศัพท์: 043-811-620 ต่อ 41124
โทรสาร: 043-811-620 ต่อ 41166
อีเมล์: kalasin@moi.go.th
ททท. สำนักงานตะวันออกเฉียงเหนือ เขต 3 (ขอนแก่น, มหาสารคาม, ร้อยเอ็ด, กาฬสินธุ์)
โทรศัพท์: 043-244-498 - 9
แหล่งข้อมูลอ้างอิง: การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย, สำนักงานวัฒนธรรม จังหวัดกาฬสินธุ์
สถานที่ตั้ง
บ้านเสมา ถนนทางหลวงหมายเลข 2367 ตำบลโนนศิลาเลิง อำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์การเดินทาง
โดยรถยนต์
จากตัวจังหวัดกาฬสินธุ์ ไปตามเส้นทางหลวงสาย 214 (กาฬสินธุ์-ร้อยเอ็ด) ระยะทางประมาณ 19 กิโลเมตร หรือจากตัวอำเภอกมลาไสยไปตามถนนหน้าโรงเรียนกมลาไสยระยะทางประมาณ 6 กิโลเมตร ถึงแยกบ้านเสมา เลี้ยวขวาเข้าถนนลูกรัง 500 เมตร
พิกัดตำแหน่ง
ละติจูด: 16.31839
ลองจิจูด: 103.52009
สถานที่ท่องเที่ยวภายในรัศมี 3 กิโลเมตร
-
วัดโพธิ์ชัยเสมาราม
สถานที่เที่ยว แนะนำโดย - พุธ 10 พฤศจิกายน 2553วัดเก่าที่ชาวบ้านได้นำใบเสมาหินที่ขุดพบมารวบรวมไว้จำนวนมาก มีใบเสมาหินขนาดใหญ่ที่อาจถือเป็นเอกลักษณ์ของอีสาน

